Zülkarneyn Seddi, Ye’cüc ve Me’cüc, Covid-19 ve Dâbbetü’l-Arz Ekseninde Hikmetli Bir Bakış

Zülkarneyn Seddi, Ye’cüc ve Me’cüc, Covid-19 ve Dâbbetü’l-Arz Ekseninde Hikmetli Bir Bakış
05.10.2026 01:07
210
A+
A-

Zülkarneyn Seddi, Ye’cüc ve Me’cüc, Covid-19 ve Dâbbetü’l-Arz Ekseninde Hikmetli Bir Bakış

Kur’an-ı Kerim’in ayetlerinde zikredilen Ye’cüc ve Me’cüc ile Zülkarneyn seddi kıssası, zamanın akışı içerisinde farklı coğrafi ve tarihi mukayeselere konu olmuştur. Bu bağlamda, verilen ayet metinleri esas alınarak yapılan bazı yorum ve tevafuklarda, coğrafi konum, ekonomik ve teknolojik gelişmişlik, küresel tesirler ve son asırda yaşanan pandemiler bir arada değerlendirilmektedir.

Kur’an’daki İlgili Ayetler

Kehf Suresi (92-98. Ayetler)

  • Sonra yine bir yol tuttu.
  • İki dağ arasına ulaşınca, bunların önünde, neredeyse hiçbir sözü anlamayan bir halk buldu.
  • Dediler ki: “Ey Zülkarneyn! Ye’cüc ve Me’cüc (adlı kavimler) yeryüzünde bozgunculuk yapmaktadırlar. Onlarla bizim aramıza bir engel yapman karşılığında sana bir vergi verelim mi?”
  • Zülkarneyn, “Rabbimin bana verdiği (imkan ve kudret, sizin vereceğiniz vergiden) daha hayırlıdır. Şimdi siz bana gücünüzle yardım edin de, sizinle onların arasına sağlam bir engel yapayım” dedi.
  • “Bana (yeterince) demir madeni getirin” dedi. İki yamacın arasındaki boşluğu (dağlarla) bir hizaya getirince “körükleyin!” dedi. Demiri eritip kor (gibi) yapınca da, “Bana erimiş bakır getirin, bunun üzerine boşaltayım” dedi.
  • Artık onu ne aşabildiler, ne de delebildiler.
  • Zülkarneyn, “Bu, Rabbimin bir rahmetidir. Rabbimin vaadi (kıyametin kopma vakti) gelince onu yerle bir eder. Rabbimin vaadi gerçektir” dedi.

Enbiya Suresi (96-97. Ayetler)

  • Nihayet Ye’cûc ve Me’cûc’ün önü açıldığı zaman her tepeden akın ederler.
  • Gerçek vaat (kıyamet) yaklaştığı vakit, işte o zaman inkâr edenlerin gözleri hemen belerip kalacak: “Eyvah bizlere! Doğrusu biz bundan gaflet içindeydik. Hayır, biz zalim kimselerdik” diyecekler.

Tarihsel, Coğrafi ve Hikmetsel Tevafuklar

  1. Çin Seddi ve Coğrafi Konum: Tarihi kayıtlarda Zülkarneyn seddinin konumu üzerine pek çok görüş bulunmakla birlikte, eski kavimler ile Çin İmparatorluğu arasındaki mücadeleleri önlemek amacıyla inşa edilen Çin Seddi, bu ayetlerdeki tasvirlerle sıkça ilişkilendirilmiştir. Asya’nın doğusunda yer alan bu coğrafya, kalabalık nüfus yapısı ve seddin inşasında kullanılan devasa yapım teknikleriyle tefsirlerde yer bulmuştur.
  2. Günümüzde Çin’in Gelişimi ve Ye’cüc – Me’cüc Tevafuku: Günümüzde Çin; üretim, teknoloji, ticaret, nüfus yoğunluğu ve endüstriyel kapasite gibi birçok alanda gösterdiği devasa gelişimle küresel ölçekte belirgin bir aktör haline gelmiştir. Bu durum, Enbiya Suresi’nde geçen “her tepeden akın ederler” ifadesinin ekonomik, ticari ve nüfus hareketliliği bağlamında bir tezahürü olarak yorumlanmaktadır. Küresel pazarları, tedarik zincirlerini ve dijital altyapıları kuşatan bu yayılım, kıyamet alametlerinin büyüklerinden olan Ye’cüc ve Me’cüc hareketliliğini akıllara getirmektedir.
  3. Bozgunculuk ve Küresel Etkiler: Ayetlerde Ye’cüc ve Me’cüc’ün yeryüzünde bozgunculuk yaptığına dikkat çekilmektedir. Modern dünyada yaşanan ekonomik sarsıntılar, ekolojik dengesizlikler ve küresel çapta yayılan krizler bu kapsamda okunmaktadır.
  4. Covid-19 Salgını ve Dâbbetü’l-Arz Tevafuku: Tevafuk ve hikmet ekseninde, Çin’de (Wuhan şehrinde) ortaya çıkan ve kısa sürede bütün dünyayı esir alarak küresel bir bozgunculuğa ve sistemsel kırılmaya yol açan Covid-19 pandemisi, insanlığa ferman okuyan bir yönüyle dikkat çekmektedir. Ayetlerde ve hadislerde zikredilen, insanları uyaran, teknolojik ve tıbbi acziyetlerini yüzlerine vuran Dâbbetü’l-Arz mefhumu; mikroskobik boyutta olmasına rağmen tüm dünyayı durma noktasına getiren bu virüs ve benzeri küresel salgınlarla ilişkilendirilmektedir. Görünmeyen bir canlının yeryüzündeki akınları ve insanların kibirlerini kırması, Dâbbetü’l-Arz’ın birer habercisi olarak değerlendirilmektedir.

Hikmet Nüktesi: Asya coğrafyasından yayılan bu hadiseler, insanlığın gaflete düştüğü bir dönemde uyarıcı birer rol üstlenerek ibret alınması için basiret gözünün açılmasına sebep durumlardır.Allah’ın asırlar öncesinden bildirdiği büyük kıyamet alametlerinin günümüzde gerçekleşmeye devam etmesi Kur’an Kerîm’in hak bir kitap olduğunu bir kez daha ispatlamaktadır.