Mucize: Peygamberlere Özgü Olağanüstü Haller
Mucize: Peygamberlere Özgü Olağanüstü Haller
İslam’da mucize (mu’cize), Allah’ın peygamberlerine peygamberliklerini ispat etmek, inkârcılara meydan okumak (tehaddi) ve tebliğlerini desteklemek için verdiği, akıl ve tabiat kanunlarının ötesindeki hârikulade olaylardır. Mucizeler peygamberlere mahsustur; keramet ise veli kullara ikramdır. Mucize, peygamberin iddiasını tasdik eder ve genellikle inkârcıların meydan okumasına cevap olarak zuhur eder.
Kur’an-ı Kerim’de mucize, çoğunlukla “âyet” kelimesiyle ifade edilir. Peygamber Efendimiz Hz. Muhammed Mustafa (s.a.v.)’e en büyük mucize olarak Kur’an-ı Kerim verilmiştir; bu, ebedî, akılî ve evrensel bir mucizedir. Diğer peygamberlerin mucizeleri dönemlerine özgü ve hissî iken, Kur’an kıyamete kadar her akıl sahibine hitap eder.
Kur’an-ı Kerim’de Mucizelere İşaret Eden Ayetler ve Peygamber Mucizeleri
Kur’an, geçmiş peygamberlerin mucizelerini anlatır ve Hz. Peygamber (s.a.v.)’in mucizelerini de belirtir:
- Kur’an’ın kendisi en büyük mucizedir
“Eğer kulumuza indirdiğimizden (Kur’an’dan) şüphe içindeyseniz, haydi onun benzeri bir sûre getirin ve Allah’tan başka şahitlerinizi (yardımcılarınızı) da çağırın, eğer doğru söylüyorsanız.” (Bakara, 2/23)
“De ki: Andolsun, insanlar ve cinler bu Kur’an’ın benzerini getirmek üzere bir araya gelseler, birbirlerine yardımcı da olsalar onun benzerini getiremezler.” (İsrâ, 17/88) - Ayın yarılması (İnşikâk-ı Kamer) mucizesi
“Kıyamet yaklaştı ve ay yarıldı. Onlar bir mucize görseler yüz çevirirler ve ‘Bu devam eden bir sihirdir’ derler.” (Kamer, 54/1-2)
Bu, Mekke’de müşriklerin meydan okuması üzerine zuhur eden hissî bir mucizedir; sahih hadislerle de sabittir. - İsrâ ve Mi’rac mucizesi
“Kulunu (Muhammed’i) bir gece Mescid-i Haram’dan, çevresini mübarek kıldığımız Mescid-i Aksâ’ya yürüten Allah’ın şanı ne yücedir! Ona âyetlerimizden bir kısmını gösterelim diye (böyle yaptık). Şüphesiz O, hakkıyla işitendir, hakkıyla görendir.” (İsrâ, 17/1)
Bu mucize, hem beden hem ruh ile gerçekleşmiş; göklerin katlarında âyetler gösterilmiştir. - Bedir’de ilâhî yardım ve attığı ok mucizesi
“Hani siz (Bedir’de) Rabbinizden yardım istiyordunuz da O, ‘Ben size ardarda bin melekle yardım ediyorum’ diye cevap vermişti.” (Enfâl, 8/9)
“Attığın zaman sen atmadın, fakat Allah attı.” (Enfâl, 8/17) – Peygamber’in attığı bir avuç toprağın düşmana isabet etmesi ve zaferin gelmesi. - Geçmiş peygamberlerin mucizeleri (örnekler)
- Hz. Musa (a.s.)’ın asâsı ve yılan olması: “Firavun’a git, çünkü o azdı. Ona de ki: ‘Beni temizlemek ister misin?’ dedim. ‘Bana bir mucize gösterirsen sana uyarım’ dedi. Ben de asâmı attım, birden o apaçık bir ejderha oldu.” (A’râf, 7/103-107; Tâhâ, 20/17-22)
- Hz. Salih (a.s.)’ın dişi devesi: “Size Rabbinizden apaçık bir mucize geldi: Allah’ın şu dişi devesi size bir mucizedir. Onu bırakın da Allah’ın arzında otlasın, ona kötülük yapmayın.” (A’râf, 7/73)
- Hz. İsa (a.s.)’ın mucizeleri: “Ben size çamurdan kuş şeklinde bir şey yapar, ona üflerim de Allah’ın izniyle kuş olur. Anadan doğma körü ve alacalıyı iyileştiririm. Ölüleri Allah’ın izniyle diriltirim.” (Âl-i İmrân, 3/49)
Kur’an’da mucizelerin Allah’ın izniyle olduğu vurgulanır: “Allah’ın izni olmadan hiçbir peygamber bir mucize göstermez.” (Mü’min, 40/78; En’âm, 6/111)
Hadis-i Şeriflerde Hz. Peygamber’in (s.a.v.) Mucizeleri
Sahih hadislerde Peygamber Efendimiz’in (s.a.v.) pek çok hissî mucizesi rivayet edilir:
- Yemek ve suyun çoğalması
“Hendek Savaşı’nda bir koyunla yetmiş kişiyi doyurdu.” (Buhârî, Megâzî; Müslim, Mesâcid) - Taşların ve ağacın zikretmesi
“Peygamber (s.a.v.) bir hurma kütüğüne yaslanırdı. Minber yapılınca kütük inledi, ağladı gibi ses çıkardı. Peygamber (s.a.v.) elini koyunca sustu.” (Buhârî, Menâkıb; Müslim, Salât) - Parmaklarından suyun akması
“Ashab susuz kalınca Peygamber (s.a.v.) parmaklarını bir kaba koydu, su fışkırdı ve herkes içti.” (Buhârî, Menâkıb) - Gelecekten haber vermesi
“İstanbul mutlaka fethedilecektir. Onu fetheden komutan ne güzel komutan, onu fetheden ordu ne güzel ordudur.” (Ahmed b. Hanbel, Müsned)
Bu mucizeler, Peygamber’in (s.a.v.) risaletini tasdik eder; ancak asıl mucize Kur’an’dır.
Sonuç: Mucizenin Hikmeti
Mucizeler, peygamberlerin Allah’tan gelen risaletini ispat eder; imanı güçlendirir. Hz. Peygamber (s.a.v.)’e verilen en büyük mucize Kur’an’dır; o, akıl ve kalp ile her devirde meydan okur. Diğer mucizeler dönemine özgüdür. “Emrolunduğun gibi dosdoğru ol!” (Hûd, 11/112) emri, mucizelerin ötesinde istikametin önemini gösterir.
Allah bizleri Kur’an mucizesine sarılan, peygamber yolunda dosdoğru kılan kullarından eylesin. Âmin.