Yüksek Sesle Konuşmamak Gerektiğini Gösteren Ayet ve Hadis-i Şerifler
Yüksek Sesle Konuşmamak Gerektiğini Gösteren Ayet ve Hadis-i Şerifler
İslam’da konuşma adabı çok önemlidir. Yüksek sesle bağırmak, kabalık ve ölçüsüzlük olarak görülür. Kur’an-ı Kerim ve hadislerde bu konuda açık uyarılar ve ölçüler vardır. İşte başlıca deliller:
Kur’an-ı Kerim’den Deliller
- Lokman Suresi 19. Ayet
Lokman (a.s.) oğluna nasihat ederken şöyle buyurur: “Yürüyüşünde ölçülü ol, sesini yükseltme. Çünkü seslerin en çirkini eşeğin anırmasıdır.” (Lokman, 31/19 – Diyanet meali) Bu ayet, genel olarak sesi yükseltmenin (bağırmanın) çirkin olduğunu, en kötü sesin eşek anırması gibi yüksek ve ölçüsüz ses olduğunu açıkça ifade eder. Müslüman’ın her halinde mutedil (ölçülü) olması gerektiği vurgulanır. - Hucurât Suresi 2. Ayet
Peygamber Efendimiz (s.a.v.)’in huzurunda edebe riayet konusunda inmiştir: “Ey iman edenler! Seslerinizi Peygamber’in sesinden fazla yükseltmeyin. Birbirinizle yüksek sesle konuştuğunuz gibi onunla da yüksek sesle konuşmayın. Yoksa farkında olmadan amelleriniz boşa gider.” (Hucurât, 49/2 – Diyanet meali) Bu ayet, özellikle Resulullah (s.a.v.)’in yanında yüksek sesle konuşmayı yasaklar. Ancak genel edep açısından da yüksek sesle bağırmanın, amelleri tehlikeye atacak derecede kötü bir huy olduğunu gösterir. Ayet indikten sonra sahabeler (Hz. Ebû Bekir ve Hz. Ömer gibi büyük zatlar bile) o kadar alçak sesle konuşmaya başladılar ki, Peygamber Efendimiz (s.a.v.) çoğu zaman “İşitemedim, tekrarlar mısın?” demek zorunda kalıyordu (Buhârî, Tefsîr, 49/1-2).
Hadis-i Şeriflerden Deliller
Peygamber Efendimiz (s.a.v.)’in sünnetinde de ses ölçüsü vurgulanır:
- Konuşurken sesin anlaşılır ama rahatsız etmeyecek şekilde orta halli olması tavsiye edilir. Çok yüksek sesle konuşmak kabalık, çok alçak sesle konuşmak da (anlaşılmayacak kadar) uygun görülmez.
- Genel olarak “Seslerin en çirkini yüksek olanıdır” anlayışı İslam âlimlerince nakledilir ve bu, Lokman Suresi’ndeki ilkeye dayanır.
- Peygamber Efendimiz (s.a.v.)’in huzurunda yüksek sesle konuşmanın amelleri boşa çıkarma tehlikesi taşıdığı (Hucurât 2’ye bağlı olarak) rivayet edilir.
Müslüman’ın konuşması mutedil, yumuşak, tane tane ve edep çerçevesinde olmalıdır. Yüksek sesle bağırmak hem çirkin görülmüş, hem de karşıdakini rahatsız ettiği için hoş karşılanmamıştır.
Allah bizleri Kur’an ve sünnet üzere edep sahibi kullarından eylesin. Âmin.