Tevbe Suresi 32. Âyet-i Kerîme ve Mehdi İlişkisi
Tevbe Suresi 32. Âyet-i Kerîme ve Mehdi İlişkisi
(Nurunun Tamamlanması Müjdesi)
Âyet-i Kerîme:
“Allah’ın nurunu ağızlarıyla söndürmek istiyorlar. Fakat kâfirler hoşlanmasa da, Allah nurunu mutlaka tamamlamak istiyor.” (Tevbe, 9/32)
Bu âyet-i kerîme, kâfirlerin ve ehli kitabın bâtıl sözleri, propagandaları ve türlü çabalarıyla İslâm’ın nurunu (yani Kur’ân-ı Kerîm’i ve hak dini) söndürmeye çalışmalarını beyan eder. Onlar ağızlarıyla, yani dilleriyle ve laf kalabalığıyla bu ilâhî ışığı bastırmaya uğraşırlar; fakat Allah Teâlâ bu çabaların tamamını boşa çıkaracağını ve nurunu mutlaka tamamlayacağını müjdelemektedir.
Âyetin İşârî Mana ile Ahir Zamana Bakan Yönü
Âyetin anlamı, işârî (remzî, işaretî) tefsirlerde ve hadis ehlinin yorumlarında ahir zamana uzanır. Zulüm ve karanlıkların (zulümatın) yeryüzünü kapladığı bir devirde Allah’ın nurunun “tamamlanması”, İslâm’ın yeniden en parlak hâline kavuşması, her tarafa yayılması ve kesin üstünlüğünün ilan edilmesi şeklinde anlaşılır.
Bu tamamlanma sürecinin en önemli safhası, hadis-i şeriflerde müjdelenen Mehdi’nin zuhuru ile gerçekleşecektir. Mehdi, Peygamber Efendimiz’in (s.a.v.) ehlibeytinden gelecek, yeryüzünde adaleti tesis edecek ve İslâm’ı asr-ı saadetteki safiyetiyle yeniden ihya edecek zattır.
Hadis-i Şeriflerle Desteklenen Bağlantı
Peygamber Efendimiz (s.a.v.) buyuruyor:
“Yeryüzü zulüm ve haksızlıkla dolduğu gibi, Mehdi ile adalet ve insafla dolacaktır.” (Tirmizî, Fiten 52; Ebû Dâvûd, Mehdi 1)
Bu hadis, zulümatın zirveye ulaştığı bir zamanda adaletin ve nurun birdenbire ve tam olarak hâkim olacağını haber verir. İşte Tevbe 32’deki “Allah nurunu mutlaka tamamlamak istiyor” müjdesi, bu büyük ihya ve zaferle en kemâl mânâsını bulur.
Başka bir hadis-i şerifte:
“Mehdi bendendir. Allah onu bir gecede ıslah eder ve insanları onunla hidâyete erdirir.” (İbn Mâce, Fiten 34)
Bu “bir gecede ıslah” ifadesi, nurun ani ve güçlü bir şekilde parlayışını hatırlatır; tıpkı âyette kâfirlerin hoşlanmamasına karşı Allah’ın nuru tamamlamasının kesin oluşu gibi.
Bediüzzaman Said Nursî’nin İşârî Tefsiri
Bediüzzaman Said Nursî Hazretleri, Risale-i Nur’da (özellikle Birinci Şua ve Sikke-i Tasdik-i Gaybî’de) bu âyeti ahir zamana işaret eden bir mucize-i Kur’âniye olarak ele alır. Âyetin ebced hesabıyla ve işârî mânâsıyla, zalimlerin İslâm nurunu söndürme planlarına karşı nurun muhafaza edileceğini ve tamamlanacağını beyan eder. Bu tamamlanmanın ahir zamanda, Mehdi’nin ve onun talebelerinin (şakirdlerinin) eliyle gerçekleşeceğini ifade eder.
Bediüzzaman’a göre:
“Eğer şeddeli lamlar ve mim ikişer sayılsa, bundan bir asır sonra zulümatı dağıtacak zatlar ise, Hazret-i Mehdi’nin şakirdleri olabilir.”
Bu, nurun tamamlanmasının Mehdi’nin manevi önderliğinde ve talebelerinin gayretiyle olacağını gösterir. Mehdi’nin üç büyük vazifesinden biri olan “İslâm’ı ihya etmek ve nur-u Kur’ân’ı âleme yaymak” tam da bu âyetin müjdesine uygundur.
Diğer Tasavvufî ve Hadis Ehli Yorumlar
İsmail Hakkı Bursevî Hazretleri’nin Rûhu’l-Beyân tefsirinde, sûrenin 33. âyetinin açıklamasında İslâm’ın tam kuvvetlenmesinin ahir zamanda olacağı ima edilir. Bu kuvvetlenme, Mehdi’nin zuhuruyla gerçekleşecek büyük bir ihya olarak anlaşılır.
Birçok hadis şârihi ve tasavvuf büyükleri, İslâm’ın en üstün ve parlak devrinin ahir zamanda Mehdi ile olacağını söyler. Çünkü âyet “kâfirler hoşlanmasa da” diyerek, en şiddetli karşı koymaların bile bu tamamlanmayı engelleyemeyeceğini haber verir – ki bu durum ahir zaman fitnelerine ve Deccal’in zuhuruna tam olarak uyar.
Netice ve Müjde
Tevbe Suresi 32. âyet-i kerîme, İslâm’ın nihai ve kesin zaferini müjdeler. Bu zaferin en parlak ve tamamlanmış hâli, Mehdi’nin zuhuruyla gerçekleşecektir.
Müminler için bu âyet büyük bir teselli ve motivasyondur: Ne kadar karanlık görünürse görünsün, Allah’ın nuru mutlaka galip gelecek ve Mehdi ile tamamlanacaktır.
Rûhu’l-Beyân’daki şu beyit ne güzeldir:
“Kim Allah’ın yakdığı şûleyi üfleyerek söndürmeyi isterse, kendisi yanar elbet.”
Allah Teâlâ, hepimizi bu nurun hizmetkârı ve tamamlanışına şahit olanlardan eylesin. Âmin.